Deputaten vertegenwoordiging hebben onderstaande brief gestuurd aan de kerkenraden met antwoorden op veelgestelde vragen over de synode van Hoogeveen.
Als kerken verkeren we in verwarrende tijden. Er is veel onzekerheid over de toekomst van ons kerkverband. In sommige kerken lijkt men in rust te kunnen afwachten, terwijl elders druk wordt ervaren om nu keuzes te maken. Dit geeft spanning binnen kerkenraden en gemeenten. Ook zien we initiatieven op de flanken van ons verband die de verdeeldheid bevestigen of verdiepen en onomkeerbare processen in gang kunnen zetten. Dit alles vervult deputaten met zorg, maar ook met het verlangen de eenheid te dienen. De Heere roept ons op één te zijn in Hem en ons te beijveren de eenheid te bewaren waar en zo lang dat kan. Zonder te ontkennen dat het nodig is zonde en dwaling eerlijk onder ogen te zien en te weerstaan.
Deputaten blijven overtuigd dat de generale synode van Hoogeveen de aangewezen gelegenheid is om de situatie opnieuw te bezien. In de weg van de kerkorde kunnen daar besluiten worden genomen over de toekomst van ons kerkverband. Het is ons gebed dat alle 181 Christelijke Gereformeerde kerken daar vertegenwoordigd zullen zijn.
We begrijpen de vragen die hierover leven en geven hieronder enkele antwoorden.
Wanneer zal de synode plaatsvinden?
Normaal gesproken zou de synode DV in juni 2027 openen. Enkele classes hebben intussen instructies aangenomen om vervroegd een synode bijeen te roepen. Volgens de kerkorde (art. 50) kan dit inderdaad. Twee particuliere synoden kunnen daartoe een verzoek indienen, waarna de roepende kerk – met toestemming van haar particuliere synode – een datum vaststelt. Daarbij moet rekening worden gehouden met de nodige voorbereidingstijd en het traject van het kiezen van afvaardigingen, wat in de huidige situatie niet eenvoudig is.
Wat zal de agenda zijn?
De kerken stellen zelf de agenda samen door instructies in te dienen via de classis. Deputaatschappen zullen verantwoording afleggen en dossiers van de vorige synode die nog niet besproken zijn keren terug. Daarvan is bij de sluiting gezegd dat die op een volgende synode aan de orde zouden moeten komen. Ook kunnen revisieverzoeken of bezwaren aan de orde komen. Hoe dit alles zich principieel en agenda-technisch verhoudt tot de fundamentele moeite in ons kerkverband, is aan de vergadering van de synode, al denken deputaten hier in dienstbaarheid alvast over na.
Als onverhoopt een deel van de kerken zich niet laat vertegenwoordigen op de synode van Hoogeveen, zal dat dan invloed hebben op de besluitvorming?
Afgevaardigden dienen het geheel van de kerken, ook van kerken die niet vertegenwoordigd zijn. Aan het begin van elke synode betuigen alle afgevaardigden instemming met de gereformeerde belijdenis. Zij zijn gebonden aan Schrift en belijdenis en aan de kerkorde.
Besluiten worden voor vast en bondig gehouden als er geen revisie tegen het besluit wordt ingesteld of de weg van revisie tot het einde toe gelopen is. Dit laatste geldt voor de besluiten over homoseksuele relaties en vrouw en ambt. Dat er afgevaardigden kunnen zijn van kerkenraden die afwijken van synodale besluiten, is een complicerende factor, die tot op de synode de ernstige moeite van ons kerkverband zichtbaar maakt. Deze moet zorgvuldig besproken worden, maar maakt bestaande besluiten niet ongeldig.
Hebben deputaten al gesproken met de regiegroep van het convent?
We hebben laten weten dat we de regiegroep graag in december ontmoeten. Zo kunnen we elkaar spreken in de werkelijkheid die na het vervolgconvent van 29 november zichtbaar wordt en hebben deputaten in nieuwe samenstelling gelegenheid om zich in te werken.
Hoe om te gaan met kerken die geen toekomst meer zien binnen het verband?
Deputaten beseffen dat deze realiteit bestaat en beleven dat met verdriet en respect. Tegelijk dringen wij erop aan dat ook bij een eventueel verlaten van het kerkverband de kerkordelijke weg wordt gevolgd. Dit is niet slechts een formele regel, maar een manier om recht te doen en de eenheid, waar mogelijk, te bewaren.
De route van Hoogeveen is niet eenvoudig en vraagt mogelijk meer geduld en volharding dan andere routes. Toch vragen wij kerkenraden zich erop te bezinnen of deze moeilijker weg niet het meest spoort met wat Schrift en belijdenis leren over de kerk en wat we in onze kerkorde zijn overeengekomen. Geduld met elkaar als kerken maar ook binnen plaatselijke gemeenten. Dit vraagt een geest van ontzag en ootmoed, rust in onze gedachten, traagheid in onze oordelen, en voorzichtigheid in onze woorden. Dat hebben wij allemaal niet van onszelf. Maar herkennen we daarin niet de vrucht van de Geest, die het uit de Heere Jezus neemt en het Zijn gelovigen geeft? En hoeveel geduld heeft Hij niet met ons?
Wat ons bemoedigt en gaande houdt is de gelovige wetenschap dat Christus Zijn kerk niet loslaat- ook niet wanneer wij elkaar soms nauwelijks meer kunnen verstaan. We vertrouwen dat Hij ons leidt op een weg waarop waarheid en liefde samen kunnen gaan. Daarom vroeg Hij Zijn Vader immers zelf, in Zijn ontroerende gebed om de eenheid van de Zijnen.
Verbonden in Hem, wensen wij u kracht en wijsheid toe bij al uw werk.
Met broederlijke groet,
namens het deputaatschap vertegenwoordiging van de kerken,
Ds. J. Oosterbroek
