Selecteer een pagina
Generic selectors
Alleen exacte overeenkomsten
Zoeken in de titel
Inhoudelijk zoeken
dlm_download
Generic selectors
Alleen exacte overeenkomsten
Zoeken in de titel
Inhoudelijk zoeken
dlm_download

KwaNdebele

In een gebied zo groot als Groningen, Friesland en Drenthe samen, op 125 kilometer ten Noord­oosten van Pretoria, steunt zending een groep kerken. In de tijd van de apartheid was het gebied een ‘thuisland’ met de naam KwaNdebele. Vandaag de dag gebruiken we alleen bij zending die naam nog. Officieel valt het gebied nu onder twee burger­lijke gemeentes in het westen van de provincie Mpuma­langa. Het gebied was lange tijd arm en achter­ge­steld. Langzaamaan gaat het wat beter. Veel mensen werken in de grote steden Johan­nesburg en Pretoria. Dat bepaalt dus de agenda: vroeg van huis en laat weer terug.

negen kerken

Toen de laatste zendings­pre­dikant uit dit gebied terug­keerde naar Nederland, werd het werk in de kerken geleid door een centrale kerkenraad. Die was verant­woor­delijk voor de 38 verschil­lende preek­plaatsen die er waren. Die situatie was niet vol te houden. Sterke preek­plaatsen werden verzelf­standigd en dat resul­teerde in negen zelfstandige kerken: Allemans­drift-B, Libangeni, Maphotla, Kameel­poortnek, Moloto, Kwaggafontein, Waterval, KwaMh­langa en Vezubuhle. Die negen kerken­raden hebben allemaal ook verant­woor­de­lijkheid voor een aantal preek­plaatsen in de omgeving: vaak kleine gemeentes zonder eigen kerkenraad.

predikanten

Van de negen kerken hebben er drie momenteel een eigen predikant. In Moloto werkt ds. Johannes Modisha, in Libangeni ds. Jacob Mahlangu en in Kwaggafontein ds. Happy Ntlatleng. In 2020 ging ds. Samson Nhlongo met emeritaat. Hij helpt hier en daar nog wel, zoals ook in Nederland een emeri­tus­pre­dikant nog wel ergens dient.

De predikant is samen met zijn kerkenraad verant­woor­delijk voor de eigen gemeente, maar ook voor alle aan hun gemeente verbonden preek­posten. Van een voorganger wordt dus veel  verwacht. In de zondagse diensten worden zij bijge­staan door ouder­lingen die ook voorgaan in de dienst.

eigen verantwoordelijkheid

Zending steunt de kerken nog wel. Tot en met 2020 werden de predi­kants­kosten geheel gedragen door Nederland, waarbij was bepaald dat er een totaal budget beschikbaar is voor vijf predi­kanten. Vanaf 2021 dragen de kerken die een predikant hebben zelf een deel van de kosten bij en jaarlijks zal het percentage van de eigen bijdrage groeien. Dat is best spannend, maar het is verrassend om te zien hoe met name de jongere predi­kanten samen met hun kerkenraad een programma ontwik­kelen om de gemeentes ook in finan­cieel opzicht grotere verant­woor­de­lijkheid te laten dragen.

mensen met een beperking

Al jarenlang wordt er in het gebied omgezien naar jongeren met een beperking. Aanvan­kelijk werd dat aange­stuurd door Neder­landse werkers. Het begon in Allemans­drift, in een zorgcentrum dat de naam Egodeni draagt. Uitbrei­dingen kwamen er in Kameel­poortnek met KwaThando en in Kwaggafontein met Bakwethu. Het werk in de centra is een voorbeeld voor heel de provincie Mpuma­langa over hoe je met meervoudig gehan­di­capte mensen op een liefde­volle manier kunt omgaan. Het bestuur en de staf is inmiddels volledig Zuid-Afrikaans. Veel mensen die er werken zijn lid van een Gerefor­meerde kerk in het gebied en door de predi­kanten wordt ook pastorale hulp geboden in de zorgcentra. Gods liefde wordt zichtbaar gemaakt in de centra.

Libangeni

Deze gemeente is een van de eerste preek­posten in KwaNdebele. De oude naam van het dorp is Vaalbank. In 2012 werd de eerste eigen predikant beroepen. Hij en zijn gezin wonen in de pastorie die de gemeente zelf achter de kerk bouwde.

Nelson Mandela zegt in ‘A long walk to Freedom’ dat hij zich na zijn vrijlating verbaasde over de hoeveelheid ‘plastic flowers’ in Zuid-Afrika. Veran­derde er sinds die tijd iets?

Wij vroegen in oktober 2019 ds. Jacob Mahlangu ernaar.

Allemansdrift-B

In de eerste helft van de jaren 1980 begon het zendingswerk in KwaNdebele in de neder­zetting Allemans­drift-B. Hier woonde de eerste evangelist, de al lang overleden br. Sethi Masango. In dit dorp staat ook het eerste tehuis dat werd gebouwd voor gehan­di­capte kinderen: Egodeni.

Kameelpoortnek

In de volksmond wordt dit dorp, dat dicht bij de stad KwaMh­langa ligt, ook wel ‘Sun City’ genoemd. Het dorp huisvest ‘KwaThando’, het tweede kinder­tehuis. Die naam betekent ‘liefde’: het maakt de liefde en de bewogenheid van Jezus Christus voor de zwakken en misdeelden in de samen­leving zichtbaar.

Kwaggafontein

Kwaggafontein is een dorp in het midden van het voormalige KwaNdebele. Er is een groot winkel­centrum. Ook in Kwaggafontein is een kinder­tehuis. Het heet ‘Bakwethu’ en werd in 2012 geopend.

KwaMhlanga

Veel prachtig versierde grote gebouwen staan in KwaMh­langa – tot en met een eigen stadion. De stad was in de tijd van de apartheid bedoeld als hoofdstad van het KwaNdebele thuisland. Tegen­woordig zijn de gebouwen in gebruik voor allerlei gemeen­te­lijke en andere diensten. Veel gemeen­te­leden van KwaMh­langa werken hier. Zij behoren tot de midden­klasse van de samenleving.

Mapothla

De kerk van Mapothla ligt aan de weg tussen Siyabuswa en Libangeni, in het noorden van KwaNdebele. De gemeente was de eerste die een eigen predikant beriep. Hij kwam helaas in 2011 bij een auto-ongeluk om het leven. Nu probeert de gemeente een kandidaat te vinden die de lege plaats kan invullen. Intussen helpt een theolo­gische student de gemeente.

Moloto

De weg R573 van Pretoria naar Marble Hall loopt door KwaNdebele en wordt ook de ‘Molotoroad’ genoemd, omdat het eerste dorp van het voormalige KwaNdebele Moloto is. De kerkenraad van Moloto werkt aan een ambitieus plan om tegelijk met de bouw van een nieuwe kerk ook een weeshuis op te zetten. Diaconaat CGK en een van onze kerken verlenen hiervoor steun.

Waterval

Veel door zending uitge­zonden werkbe­zoekers aan KwaNdebele kennen de kerk van Waterval. Het was in de eerste jaren de verga­der­plaats voor het kerkenwerk in KwaNdebele.

Vezubuhle

Opvallend is de zelfwerk­zaamheid van deze gemeente. Men is zuinig op het kerkgebouw en onder­houdt dat heel goed. Er werd begonnen met de bouw van een pastorie omdat ook deze gemeente graag een eigen predikant wil beroepen.

Het Mukhanyoproject

Leer ons de Bijbel lezen!’ Dit verzoek was het begin van het Mukhanyo Project in KwaNdebele in de jaren 1980. Zendeling Bob Rebel kreeg die vraag van voorgangers uit allerlei Afrikaanse onafhan­ke­lijke kerken in KwaNdebele. Ds. Rebel gaf de Bijbel­school die uit die vraag ontstond de naam ‘Mukhanyo’ (‘licht’ in een van de plaat­se­lijke talen). De lessen werden 'gedecen­tra­li­seerd' gegeven: overal waar mensen in kleine groepen onderwijs wilden ontvangen. Maar al gauw ontdekte ds. Rebel dat er ook studenten in aanmerking kwamen voor dagon­derwijs aan een gecen­tra­li­seerd instituut. Hij droomde ervan beide typen onderwijs aan te bieden.
Die droom werd werke­lijkheid in de twee insti­tuten van het Mukhanyo project: de Mukhanyo Bible School (MBS) en het Mukhanyo Theolo­gical College.

In 1995 ging ds. Rebel met pensioen - hij overleed in 2015 - en werd opgevolgd door ds. Kees Buijs, die in 1994 naar KwaNdebele kwam. Samen met een plaat­se­lijke voorganger, ds. John G. Tshabangu, zijn toekom­stige opvolger, nam hij de gedecen­tra­li­seerde lessen voor zijn rekening. In 2012 viel het besluit MBS eind 2013 te sluiten, omdat er niet langer behoefte was aan een dergelijk instituut. Helaas overleed ds. Tshabangu in het voorjaar van 2013. Zending is dankbaar voor de hulp die MBS aan veel mensen kon geven.

Na de pensi­o­nering van ds. Bob Rebel werd de Zuid-Afrikaanse ds. Flip Buys door zending geroepen om een begin te maken met de gecen­tra­li­seerde poot van het Mukhanyo project. Hij begon in 1995 met vijf studenten in het kerkgebouw van Thembaletu. Het college verhuisde in 1998 naar KwaMh­langa. Er kwam een prachtig gebouw op de campus. Vandaag de dag is Mukhanyo Theolo­gical College een geres­pec­teerd instituut met honderden studenten. Ds. Brian DeVries volgde in 2008 ds. Flip Buys als directeur op.

Print Friendly, PDF & Email